|
Hoa anh ñaøo vaø muøa Xuaân taïi thuû ñoâ Hoa Thònh Ñoán
Phong Thu
Röøng hoa anh ñaøo ñuû loaïi ñaõ bieán thuû ñoâ trôû thaønh moät danh lam thaéng caûnh tuyeät vôøi cuûa Hoa Kyø. Haèng naêm töø giöõa thaùng 3 ñeán giöõa thaùng 4, haøng maáy ngaøn caây hoa anh ñaøo nôû roä bao quanh bôø hoà Baïch Thuûy (Tidal Basin). Vaøo luùc naày, neáu baïn ñeán ñaây, baïn seõ chieâm ngöôõng ñöôïc maët hoà phaúng laëng, aùnh naéng phaûn chieáu laáp laùnh boùng hoa, ngoïn thaùp Washington Monument hình daùng nhö moät caây buùt chì khoång loà vöôn mình giöõa trôøi xanh vaø soi boùng xuoáng maët nöôùc laáp laùnh aùnh baïc.
Ñaøi töôûng nieäm coá Toång Thoáng Thomas Jefferson Memorial vôùi kieán truùc hình troøn, traùng leä. Beân trong laø böùc töôïng ñaù coù khaéc nhöõng lôøi tuyeân ngoân noåi tieáng cuûa oâng. Ñi xa hôn nöõa veà höôùng West Potomac Park, baïn seõ coù theå gheù thaêm ñaøi töôûng nieäm coá Toång Thoáng Abraham Lincoln, moät trong nhöõng vò toång thoáng vó ñaïi vaø nhaân aùi ñaõ coù coâng thoáng nhaát ñaát nöôùc vaø giaûi phoùng noâ leä.
Haøng naêm, cöù ñeán muøa hoa anh ñaøo nôû, haøng trieäu du khaùch töø khaép nôi trong nöôùc vaø treân theá giôùi ñoå veà Washington D.C. chieâm ngöôõng veû ñeïp röïc rôõ cuûa vuøng thuû ñoâ. Naêm nay laø kyû nieäm laàn thöù 96 ngaøy National Cherry Blossom Festival. Vaøo naêm 1912, chính quyeàn Nhaät Baûn ñaõ gôûi sang taëng cho chính quyeàn Hoa Kyø 3, 020 caây hoa anh ñaøo, bao goàm 12 gioáng loaïi khaùc nhau. Thôøi gian naày, William Howard Taft laø toång thoáng.
Theo tôø Washington Post phaùt haønh ngaøy 30 thaùng 3 naêm 2007 thì hieän nay, xung quanh thaønh phoá Washington coù khoaûng 3, 807 caây hoa anh ñaøo. Cuõng theo baûn baùo caùo cuûa National Park Service thì gioáng hoa anh ñaøo chieám tæ leä cao nhaát laø Yoshino cherry. Vaøo ñaàu theá kyû 20, Mayor Yukio Ozaki cuûa Tokyo ñaõ coù moái giao haûo raát toát vôùi Hoa Kyø neân ñaõ gôûi hoa anh ñaøo sang taëng cho Hoa Kyø naêm 1910 nhöng hoa anh ñaøo ñaõ bò bònh vaø cheát neân phaûi chaët boû. Hai naêm sau, 3, 000 caây hoa anh ñaøo khaùc laïi ñöôïc chôû ñeán. Nhieàu naêm sau ñoù, nhieàu caây hoa anh ñaøo laïi cheát. Chính quyeàn Nhaät Baûn laïi gôûi sang 3, 800 caây khaùc vaøo naêm 1956. Hoa anh ñaøo traéng nôû raát ñeïp vaø taøn nhanh trong voøng 1 hay 2 tuaàn maø thoâi. Ngöôøi Nhaät Baûn ví von noù cuõng gioáng nhö cuoäc soáng con ngöôøi.
Muøa Festival ñaàu tieân ñöôïc toå chöùc taïi Hoa Kyø vaøo naêm 1935, vaø “Cherry Blossom Queen” ñaàu tieân ñöôïc choïn löïa vaøo naêm 1948.
Moãi goác caây hoa anh ñaøo ñeàu coù lai lòch vaø ñaëc tính rieâng ñöôïc ghi cheùp ñaày ñuû trong hoà sô cuûa National Park Service. Khi caây bò bònh hoaëc cheát thì seõ ñöôïc troàng laïi vaøo thaùng 11 hoaëc töø trung tuaàn thaùng 3 ñeán giöõa thaùng 4. Vaøo naêm 1990, hoa anh ñaøo nôû sôùm nhaát vaøo ngaøy 15 thaùng 3, vaø naêm nôû muoän nhaát ñöôïc ghi nhaän laø ngaøy 18 thaùng 4 naêm 1958.
Khi nhöõng boâng tuyeát cuoái cuøng ñaõ chaám döùt vaø muøa xuaân baét ñaàu trôû laïi, chuùng ta seõ thaáy töø nhöõng haøng caây anh ñaøo maøu naâu ñaõ nhanh choùng naåy loäc, ñaâm choài. Töø ngaøy 1 cho ñeán ngaøy 20 ñaõ thaáy buùp hoa troøn tròa nhoâ leân. Ñeán ngaøy 25 - 27 thì hoa baét ñaàu nôû thaønh buùp vaø ngaøy 28 cho ñeán 30 thì nôû roä. Ñaây laø thôøi ñieåm hoa anh ñaøo ñeïp nhaát, sung maõn vaø traøn ñaày söùc soáng.
Coù boán hình daùng caây hoa anh ñaøo: loaïi troøn treân ñænh, loaïi ruû xuoáng chaûy daøi nhö nhöõng sôïi toùc cuûa ngöôøi con gaùi kieàu dieãm, loaïi coù hình daùng chöõ V vaø loaïi coù ngoïn baèng phaúng.
Coù 12 loaïi hoa anh ñaøo khaùc nhau ñöôïc ghi nhaän nhö döôùi ñaây:
1. YOSHINO: chieám 78% naèm bao quanh hoà Bïch Thuûy vaø raûi raùc xung quanh. Hoa maøu traéng, naêm caùnh, coù muøi thôm dìu dòu nhö muøi haïnh nhaân, moïc thaønh töøng chuøm, troå boâng tröôùc khi coù laù. Loaïi naøy ñöôïc tìm thaáy ôû Nhaät Baûn vaøo naêm 1872.
2. KWANZAN: Chæ coù 11% , taäp trung nhieàu nhaát ôû East Potomac Park (voøng quanh ñoä 5, 7 daëm). Loaïi naøy nôû sau Yoshino 2 tuaàn. Hoa maøu hoàng, moïc thaønh töøng cuïm vaø coù 30 ñaøi hoa xeáp choàng leân nhau. Teân noù gioáng teân ngoïn nuùi Kwanzan ôû Nhaät. Thaân caây raát roäng baèng vôùi chieàu cao cuûa noù.
3. TAKESIMENSIS: 3%, raûi raùc ôû West Potomac Park. Loaïi naøy moïc nôi aåm öôùt. Hoa maøu traéng vaø moïc thaønh chuøm.
4. AKEBONO: 3%, moïc taäp trung taïi West Potomac Park. Akebono moïc raát nhieàu ôû San Jose, CA. vaøo ñaàu thaäp nieân 90. Hoa coù maøu hoàng nhaït. Khi taøn thì bieán thaønh maøu traéng vaø khi heùo thì laïi chuyeån sang maøu hoàng.
5. WEEPING JAPANESE: 3% moïc taäp trung nhieàu nhaát gaàn ñöôøng 395 saùt bôø soâng Washington Channel vaø raûi raùc khu vöïc gaàn bôø hoà Baïch Thuûy. Hoa nôû tröôùc Yoshino moät tuaàn, hoa coù naêm caùnh, maøu traéng, ñaøi hoa daøi vaø laâu taøn.
6. USUZUMI: 1%, taäp trung ôû West Potomac Park. Usuzumi-No-Sakura coù nghóa laø ‘cherry tree of gray blossom”, taïm dòch laø “hoa anh ñaøo maøu xaùm”. Hoa luoân luoân thay ñoåi töø maøu traéng sang maøu hoàng, roài chuyeån laïi sang maøu xaùm. Gioáng hoa naøy xuaát hieän ôû Nhaät caùch ñaây 1, 400 naêm.
7. SARGENT: 0.5% , khoaûng 20 caây ñöôïc troàng gaàn ñaøi töôûng nieäm toång thoáng Thomas Jefferson. Sargent coøn ñöôïc goïi laø “mountain cherry” (hoa anh ñaøo nuùi). Loaïi hoa naøy laø loaïi duy nhaát nôû vaøo thôøi tieát laïnh leõo, coù naêm caùnh maøu hoàng.
8. FUGENZO: 0.4 %, khoaûng 14 caây moïc gaàn ñöôøng Ohio Drive, ñaøi hoa xeáp thaønh lôùp nhaên nhuùm nhö caùi muõi con voi. Teân cuûa noù coù nghóa laø “goddess on a white elephant”, cuûa muøa xuaân. Môùi nôû hoa coù maøu hoàng vaø nhaït phai daàn daàn.
9. AFTERGLOW: coù 3 caây, troàng gaàn vôùi Railroad, coù hoa maøu ñoû vaø ñoû hoàng khoâng phai maøu. Chuùng coù chieàu cao thaáp hôn Yoshino vaø chieàu ngang heïp hôn.
10. SHIROFUGEN : raát hieám. Chæ coù 01 caây duy nhaát ôû West Potomac Parkm gaàn goùc ñöôøng Independent Avenue. Caùnh hoa raát lôùn vaø coù khoaûng 20 ñaøi hoa xeáp ñan cheùo vaøo nhau. Ban ñaàu maøu traéng sau chuyeån sang maøu hoàng. Sau khi coù hoa, laù môùi baét ñaàu moïc.
11. OKAME : moät caây duy nhaát moïc gaàn Washington Marina. Okame nôû sôùm, naêm caùnh, nhuïy hoa maøu vaøng, maøu hoàng khi nôû vaø ñoåi sang maøu hoàng nhaït sau moät tuaàn.
12. AUTUMN FLOWERING: nôû trong hôøi gian thôøi tieát aám aùp cuûa muøa thu vaø ñaàu muøa ñoâng. Hoa nôû roä vaøo muøa xuaân, hoa coù maøu hoàng.
Ngoaøi ra coøn coù moät loaïi hoa anh ñaøo khaùc coù ñaøi hoa lôùn, maøu hoàng phaán hoaëc traéng. Hoa coù naêm caùnh,buùp hoa nhö buùp sen nôû sôùm nhaát vaøo giöõa tuaàn thöù 3 cuûa thaùng 3 vaø taøn raát nhanh trong 10 ngaøy.
Coù loaïi hoa anh ñaøo maøu hoàng pha saéc tím. Caùnh hoa nhoû li ti. Daùng caây thanh thoaùt, yeåu ñieäu nhö daùng moät coâ gaùi thanh xuaân. Loaïi naày coù theå tìm thaáy vaøi caây ôû East Potomac Park, doïc theo bôø soâng.
Muøa hoa anh ñaøo ôû Washington D.C., du khaùch ñeán vieáng thaêm ñoâng nhaát. Ôû khaép nôi, töøng doøng xe coä noái ñuoâi nhau khoâng döùt. Neâuù quùi vò soáng quanh vuøng thuû ñoâ thì neân ñi metro vaø xuoáng Union Station. Töø ñoù, quí vò coù theå ñi boä ñeán hoà Baïch Thuûy khoâng xa laém. Neáu quí vò laùi xe ñi, thì baõi ñaäu xe raát khoù tìm vaø laøm cho quùi vò böïc mình vaø maát thôøi gian.
Vaøo thôøi ñieåm hoa anh ñaøo nôû roä, töøng ñoaøn ngöôøi luõ löôït keùo nhau ñi traåy hoäi xuaân. Coù nôi taäp trung haøng ngaøn ngöôøi. Hoï daãn theo gia ñình, con caùi, baïn beø, traõi nhöõng taám ni loâng, khaên lôùn naèm treân baõi coû, ngaém hoa, chuïp hình, aên uoáng, vui chôi. Treû con ca haùt, chaïy nhaûy. Ngöôì lôùn ung dung ngoài ngaém caûnh, hoùng gioù. Moïi öu phieàn, lo aâu côm aùo haøng ngaøy khoâng coøn ñeå laïi moät daáu veát gì treân khuoân maët moïi ngöôøi. Khoâng coù caûnh naøo thanh bình, an laïc, vaø xinh ñeïp nhö vaäy.
Phaàn lôùn khaùch taäp trung hai bôø soâng Potomac, hoà Baïch Thuûy ñeå hoùng gioù. Khu vöïc West Potomac Park coù raát nhieàu caây hoa anh ñaøo coù hình daùng xoûa toùc vaø gaàn chieác caàu Washington Marina, moät röøng hoa anh ñaøo maøu hoàng phaán nôû roä nhö moät caùnh ñoàng ñaày tuyeát traéng. Tuyeät nhieân, chuùng ta raát ít thaáy maøu xanh cuûa laù. Khi moät côn gioù maïnh thoåi qua, haøng trieäu caùnh hoa cuoán theo gioù bay löôïn trong khoâng trung vaø rôi xuoáng thaûm coû nhö nhöõng caùnh hoa tuyeát.
Moãi naêm khi hoa anh ñaøo nôû roä, tröôùc ñaøi töôûng nieäm coá toång thoáng Thomas Jefferson, thöôøng coù moät saân khaáu ca nhaïc loä thieân ñöôïc daøn döïng saùt bôø hoà Baïch Thuûy. Haøng ngaøn ngöôøi vaøo trong chieâm ngöôõng böùc töôïng cuûa oâng. Haøng ngaøn ngöôøi khaùc ngoài la lieät töø treân baäc tam caáp cao nhaát cho ñeán döôùi ñaát ñeå laéng nghe caùc ca só haùt vaø bieåu dieãn aâm nhaïc.
Naêm 2007, tröôùc ñaøi töôûng nieäm coù ñaët boán chaäu kieång troàng hoa anh ñaøo maøu hoàng mang teân “Wish Tree”. Treân moãi caây hoa anh ñaøo coù treo nhöõng mieáng giaáy traéng hình chöõ nhaät. Nhöõng ngöôøi khaùch coù theå vieát vaøo ñoù nhöõng mô öôùc cuûa mình. Toâi laät xem töøng mieáng vaø thaáy noäi dung ña soá ñeàu vieát raèng “World is peace”, “I wish everyone love together”, World is no war”. Coù ngöôøi ñaõ vieát “I wish for equality for all and an end to tyranny and poverty” . . .
Ñaàu theá kyû 21, theá giôùi nhieàu bieán ñoäng chính trò, chieán tranh, ñoäng ñaát vaø thieân tai giaùng xuoáng loaøi ngöôøi. Naêm 2007, caùc nhaø khoa hoïc döï ñoaùn traùi ñaát seõ noùng nhaát trong voøng 150 naêm qua. Nhö vaäy, “Wish Tree” ñeàu noùi leân khaùt voïng hoøa bình cuûa nhaân loaïi ñoàng thôøi nhaéc nhôû con ngöôøi caàn phaûi coù traùch nhieäm chung trong vieäc baûo veä moâi sinh vaø traùi ñaát.
Muøa National Cherry Blossom Festival seõ ñeán. Xin môøi caùc baïn haõy gheù thaêm thuû ñoâ Washington D.C. ñeå chieâm ngöôõng veû ñeïp kyø dieäu cuûa hoa anh ñaøo vaø nhöõng danh lam thaéng caûnh noåi tieáng quanh vuøng.
Nghieân cöùu theo taøi lieäu cuûa Washington Post ngaøy 30 thaùng 3 vaø ngaøy 3 thaùng 4/07.
|