Lời Khai Thị của Chư Tổ (2)

1. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Aán Quang.
Đại Sư dạy: Pháp môn Tịnh Độ trùm khắp cả ba căn, gồm thâu hàng lợi độn, là đại pháp của đức Như Lai, để mở phương tiện cho tất cả thánh phàm đều được giải thoát sanh tử, lên ngôi bất thoái ngay trong hiện đời. Với pháp mầu nhiệm đặc biệt này mà không tin, không tu, thật là đáng thương, đáng tiếc lắm thay!
Pháp môn Tịnh Độ lấy Tín, Nguyện, Ha ïnh làm tông chỉ.
Tín là ta phải tin cõi Sa Bà này có vô lượng sự khổ; tin cõi Cực lạc có vô lượng điều vui; tin ta là phàm phu đầy nghiệp lực, quyết không thể nương cậy vào sức mình để dứt hoặc chứng chơn, thoát sanh tử ngay trong hiện đời; tin Phật A Di Đà có lời thề nguyện rộng lớn, nếu chúng sanh nào niệm danh hiệu Ngài, cầu về nước của Ngài, khi mạng chung sẽ được Ngài tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc.
Nguyện là ta nên nguyện mau ra khỏi thế giới này, nguyện sớm sanh về cõi vui Cực Lạc kia.
Hạnh là ta phải chí thành khẩn thiết niệm câu Nam mô A Di Đà Phật, mỗi thời mỗi khắc đừng để tạm quên, tùy theo hoàn cảnh vội vàng gấp gáp hay trì hoãn mà lập một khóa trình, sớm tối lễ bái trì tụng trước bàn Phật. Ngoài thời khóa tụng, những khi đi đứng nằm ngồi và làm những công việc không dụng tâm, đều nên niệm Phật. Lúc ngủ nghỉ phải niệm thầm, không nên ra tiếng và chỉ niệm 4 chữ A Di Đà Phật để dễ nhiếp tâm. Lại những khi y phục không được chỉnh tề, hoặc giặt rửa, tắm gội, cho đến lúc đi ngang qua những chỗ không sạch sẽ, cũng đều phải niệm thầm. Chí tâm niệm thầm, công đức cũng đồng như niệm ra tiếng. Trong những lúc không hợp thời, nếu niệm ra tiếng thì chẳng hợp nghi thức và có lỗi không cung kính. Không luận niệm lớn tiếng, nhỏ tiếng, niệm Kim Cang hay niệm thầm, đều phải trong tâm ghi nhớ rành rẽ rõ ràng, miệng niệm rành rẽ rõ ràng, không luyến láy âm, không nuốt chữ, miệng niệm rõ ràng, tai nghe rõ ràng. Niệm như thế thì tâm không còn dong ruỗi theo cảnh ngoài, vọng tưởng lần dứt sạch, câu niệm Phật lần thuần thục, công đức rất lớn vậy.

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật

2. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Thật Hiền.
Đại Sư dạy: Cầu sinh Tịnh Độ là thế nào? Tu hành cõi này thì sự tiến đạo rất khó, vãng sinh cõi kia thì sự thành Phật cũng dễ. Dễ nên một đời đã có thể thấu đáo, khó nên lắm kiếp vẫn chưa chắc hoàn thành. Do đó mà thánh ngày xưa, hiền ngày trước, ai cũng khuynh hướng; kinh cả ngàn, luận cả vạn, đâu cũng chỉ qui. Quả thật sự tu hành trong thời kỳ mạt pháp này, không có pháp nào hơn pháp ấy. Có điều kinh luận đã nói, điều lành mà tính chất nhỏ thì không thể vãng sanh, cái phước mang tính chất lớn mới chắc chắn đến được. Cái phước mang tính chất lớn thì không chi bằng sự chấp trì danh hiệu, điều lành hàm tính chất to thì không chi bằng sự phát tâm rộng lớn. Nên nhất tâm chấp trì danh hiệu của Phật hơn cả sự bố thí đến trăm năm, nhất niệm phát tâm bồ đề rộng lớn vượt cả sự tu hành trong nhiều kiếp. Lý do là vì niệm Phật vốn mong làm Phật, vậy tâm lớn không phát thì có niệm cũng không làm gì, phát tâm vốn để tu hành, vậy tịnh độ không sanh thì có phát cũng dễ thoái chuyển, nên gieo giống bồ đề, cày bằng cái cày niệm Phật, thì trái hạt tuệ giác tự nhiên lớn lên, ngồi thuyền đại nguyện, nhập vào bể cả tịnh độ thì Tây Phương Cực Lạc quyết định vãng sanh.
Nay chép ra bài kệ của Thiền Sư Linh Thoại gởi đến các hành nhân tu Tịnh Độ, hãy nghĩ suy cặn kẽ:

Ngày tháng chim lồng quanh quẩn,
Thên người bèo nước lênh đênh,
Trăm năm tạm gởi kiếp phù sinh,
Há lại mơ màng chẳng tỉnh?
Đem mối trần duyên rũ sạch
Đừng cho mộng cảnh linh đình.
Di Đà sáu chữ ấy chân kinh
Đường lối tu hành tiệp kỉnh.
Chẳng luận sang, hèn, ngu, trí
Không phân già, trẻ, gái, trai
Có tâm làm được đấng Như Lai
Lời thật lưu truyền vẫn tại.
Sáu chữ Di Đà rất dễ
Một lòng tưởng niệm đừng sai.
Thân này thề chiếm tử kim đài
Gắng giữ niệm tâm chớ trái!

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật

3. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Thiên Như.
Có người hỏi Đại Sư: Nghe nói, có kẻ một đời tàn ác, khi lâm chung chỉ cần niệm mười lần tôn hiệu Phật Di Đà cũng được vãng sanh. Vậy thì bây giờ tôi sống tự do, buông xả theo duyên đời, vui dục lạc, đợi đến lúc sắp chết sẽ niệm Phật, có được chăng?
Đại sư trả lời: Khổ thay, khổ thay! Lời nói đó đã hại chính mình, lại gây hại cho hàng tăng, tục, nam, nữ trong đời nữa. Phải biết kẻ phàm phu nghịch ác khi lâm chung niệm Phật được là do kiếp trước có căn lành, khiến cho gặp được bậc thiện tri thức chỉ bảo mà được sự may mắn trong muôn một ấy. Trong Luận Quần Nghi có viết: Có mười việc khi lâm chung không niệm Phật được:
1. khó gặp bạn lành nên không niệm Phật được
2. vì bịnh khổ buộc thân, không rỗi rãnh để niệm Phật
3. bị trúng độc phong cứng họng, nói không ra tiếng không niệm Phật được
4. bị cuồng tâm mê loạn mất sự sáng suốt, không niệm Phật được
5. thình lình gặp tai nạn nước lửa không niệm Phật được
6. thoạt bị hùm sói thú dữ ăn thịt không niệm Phật được
7. bị hôn mê mà chết không niệm Phật được
8. bị bạn ác phá hoại lòng tin không niệm Phật được
9. thoạt chết ngay giữa chiến trường quân trận
10. từ nơi chỗ cao té xuống hoảng hốt không niệm Phật được

Những việc trên đây trong đời thường có, đó là do túc nghiệp hoặc hiện nghiệp chiêu cảm bỗng nhiên xảy ra, không kịp trốn tránh. Khi gặp một việc không may, bất cập, trong 10 việc kể trên, thì làm sao mà niệm Phật được. Giả sử không bị những ác duyên như trên, thọ bịnhsơ sài mà qua đời, e cho lâm chung, khi thân tứ đại sắp ly tán, bị sự đau đớn dường dao cắt, như con cua bị rớt vào nước sôi trong lúc thống khổ bức bách, bối rối kinh hoảng ấy, đâu có rỗi rãnh để niệm Phật? Giả sử không bị bịnh mạng chung lại e duyên đời chưa dứt, niệm tục khó quên, tham sống sợ chết, tấm lòng rối loạn không yên. Thêm vào đó, việc nhà chưa phân minh, chuyện sau chưa sắp đặt, vợ chồng con cái khóc lóc kêu gọi, trăm mối lo sợ, thương sầu, như thế làm sao niệm Phật được? Giả sử lúc chưa chết thì lại bịnh khổ, đau đớn rên la, tìm thầy tìm thuốc, lo việc khẩn cầu cúng tế, tạp niệm rối ren, vị tất đã niệm Phật được? Giả sử trước khi chưa bịnh thì lại bởi sự già khổ, suy lờ lọm khọm, buồn rầu áo não, e cholo những việc cái thân già yếu chưa xong, đâu có rôĩ rãnh để niệm Phật? Giả sử trước khi chưa già, còn đang trẻ trung khỏe mạnh, hoặc như tâm cao vọng chưa dứt, việc thế tục còn buộc ràng, rong ruổi đông tây, suy thế này tính thế khác, nghiệp thức mơ màng, cũng không niệm Phật được. Giả sử kẻ được an nhàn thong thả, có chí tu hành nhưng nếu không nhìn thấu cảnh đời là giả mộng, thân tuy được yên, nhưng tâm còn bấn loạn, không thể buông bỏ muôn duyên, khi gặp việc đến, không thể tự chủ, theo cảnh mà điên đảo, cũng không niệm Phật được.
Nhà ngươi thử xét lại, đừng nói già bịnh, trong lúc còn trẻ trung nhàn nhã, nếu có một việc đeo đẳng nơi lòng, còn không niệm Phật được thay, huống chi là đợi đến lúc lâm chung? Vậy muốn cho khi sắp chết được chánh niệm vãng sanh thì ngay bây giờ phải xét rõ việc đời là huyễn mộng, tùy duyên an phận qua ngày, không còn tham luyến, được rỗi rãnh lúc nào thì niệm Phật lúc ấy, đừng hẹn chờ lần lựa, hoặc để hư phí thời giờ. Như thế thì tư lương ta đã dự bị xong, lúc ra đi mới không điều chi chướng ngại.

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật



2. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Liên Trì.
Đại Sư dạy: Niệm Phật có mặc trì (niệm thầm), cao thanh trì (niệm lớn tiếng), kim cang trì (se sẽ động môi); nhưng niệm thầm (mặc trì) thì dễ hôn trầm, niệm lớn tiếng (cao thanh trì) thì mau phí sức, duy dùng pháp kim cang trì, se sẽ động môi lưỡi mà niệm, là có thể bền lâu; nhưng cũng không nên chấp chặt khư khư một cách, hoặc khi niệm theo lối kim cang trì, nếu thấy mệt thì đổi sang mặc trì, nếu hôn trầm thì đổi sang cao thanh trì để xua tan sự buồn ngủ mệt mỏi. Hành nhân tu niệm Phật cần phải biết tùy duyên mà ứng đối khéo diệu dụng.
Tâm ta hôn loạn đã lâu, không thể một lúc mà an định được cho nên người niệm Phật nếu tâm chưa thanh tịnh cũng đừng quá vội lo, chỉ cần khi niệm mỗi chữ mỗi câu đều do tâm phát ra, dụng công bền lâu, tự có hiệu quả.
Tạp niệm là bịnh, niệm Phật là thuốc, niệm Phật chính là để trị tạp niệm mà không thấy hiệu quả là do dụng công chưa được khẩn thiết, chân thật. Cho nên khi tạp niệm nổi lên, phải chuyên lòng gia ôcng niệm Phật hơn nữa, mỗi chữ mỗi câu tinh thuần không xao lãng thì tạp niệm sẽ dứt.
Xin khuyên những người tương đối thanh nhàn, đã lớn tuổi, việc gia đình con cái đã yên ổn lo xong, nên thu xếp thời gian còn lại cho mình vì chẳng còn bao lâu nữa, mà đem hết tâm lực niệm Phật, mỗi ngày từ số ngàn đến muôn câu hiệu Phật, cầu xin quay về Tịnh Độ. Cũng xin khuyên những người còn vướng bận duyên đời nhiều ràng buộc, nhọc nhắn vì việc công, bôn ba đua chen vì gia sự, tuy ít khi rỗi rãnh nhưng mỗi buổi sớm mai cố gắng nhín ra một chút thì giờ niệm Phật chừng mười hơi, ngoài ra lúc nào rãnh, cần hết lòng hết dạ niệm xen vào trăm câu, xin sớm giải kết mối lo, gỡ thoát gông cùm ràng buộc, sống được thảnh thơi khang thái. Lành thay, lành thay!

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sanh, đồng sinh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật qủa, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sanh.
Nam mô A Di Đà Phật

3. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Tĩnh Am.
Đại Sư dạy: Niệm Phật mà không phát lòng Bồ Đề thì không tương ưng với bổn nguyện của đức Di Đà, ắt sẽ khó vãng sanh. Lòng bồ đề là tâm lợi mình, lợi người, trên cầu thành quả Phật, dưới nguyện độ chúng sanh. Tuy phát lòng bồ đề mà không chuyên tinh niệm Phật cũng không được vãng sanh. Nên phải lấy sự phát lòng bồ đề làm cái nhân chánh, niệm Phật làm trợ duyên rồi sau mới cầu sanh Tịnh độ. Người tu Tịnh độ cần phải nắm vững điều này. Vì niệm Phật cũng có ma sự do bởi 3 nguyên nhân: 1) không rõ giáo lý, 2) không gặp thầy hiền bạn tốt, 3) không chịu tự soi xét lấy mình. Trong 3 điều này, sự tự xét chỗ sai lầm của mình rất là cần yếu. Đại để muốn sanh về cảnh Tây Phương Cực lạc, không phải dùng chút phước lành, chút công hạnh lơ là mà được; muốn thoát sự khổ sống chết luân hồi trong vạn kiếp, không phải dùng tâm dần dà, chờ hẹn, biếng lười mà được. Cơn vô thường mau chóng, mới sớm kế lại chiều, đâu nên không siêng năng lo dự bị trước ư? Còn e sức chí nguyện không thắng nổi sức tình ái, tâm niệm Phật không hơn nổi tâm dục trần, những kẻ cứ mãi lơi là biếng trễ, nửa tin nửa ngờ, thì Phật Tổ cũng đành, chẳng biết làm sao hơn!
Có bài kệ rằng:
Nam mô A Di Đà
Người nào không biết niệm,
Tuy niệm, chẳng tương ưng,
Mẹ con khó hội kiến.
Khi đi, đứng, ngồi, nằm,
Đem tâm này thúc liễm,
Mỗi niệm nối tiếp nhau,
Niệm lâu thành một phiến.
Như thế, niệm Di Đà,
Di Đà tự nhiên hiện.
Quyết định sanh Tây Phương,
Trọn đời không thoái chuyển.

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sanh, đồng sinh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật qủa, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sanh.
Nam mô A Di Đà Phật



ïnh làm tông chỉ.
Tín là ta phải tin cõi Sa Bà này có vô lượng sự khổ; tin cõi Cực lạc có vô lượng điều vui; tin ta là phàm phu đầy nghiệp lực, quyết không thể nương cậy vào sức mình để dứt hoặc chứng chơn, thoát sanh tử ngay trong hiện đời; tin Phật A Di Đà có lời thề nguyện rộng lớn, nếu chúng sanh nào niệm danh hiệu Ngài, cầu về nước của Ngài, khi mạng chung sẽ được Ngài tiếp dẫn vãng sanh Cực Lạc.
Nguyện là ta nên nguyện mau ra khỏi thế giới này, nguyện sớm sanh về cõi vui Cực Lạc kia.
Hạnh là ta phải chí thành khẩn thiết niệm câu Nam mô A Di Đà Phật, mỗi thời mỗi khắc đừng để tạm quên, tùy theo hoàn cảnh vội vàng gấp gáp hay trì hoãn mà lập một khóa trình, sớm tối lễ bái trì tụng trước bàn Phật. Ngoài thời khóa tụng, những khi đi đứng nằm ngồi và làm những công việc không dụng tâm, đều nên niệm Phật. Lúc ngủ nghỉ phải niệm thầm, không nên ra tiếng và chỉ niệm 4 chữ A Di Đà Phật để dễ nhiếp tâm. Lại những khi y phục không được chỉnh tề, hoặc giặt rửa, tắm gội, cho đến lúc đi ngang qua những chỗ không sạch sẽ, cũng đều phải niệm thầm. Chí tâm niệm thầm, công đức cũng đồng như niệm ra tiếng. Trong những lúc không hợp thời, nếu niệm ra tiếng thì chẳng hợp nghi thức và có lỗi không cung kính. Không luận niệm lớn tiếng, nhỏ tiếng, niệm Kim Cang hay niệm thầm, đều phải trong tâm ghi nhớ rành rẽ rõ ràng, miệng niệm rành rẽ rõ ràng, không luyến láy âm, không nuốt chữ, miệng niệm rõ ràng, tai nghe rõ ràng. Niệm như thế thì tâm không còn dong ruỗi theo cảnh ngoài, vọng tưởng lần dứt sạch, câu niệm Phật lần thuần thục, công đức rất lớn vậy.

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật

2. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Thật Hiền.
Đại Sư dạy: Cầu sinh Tịnh Độ là thế nào? Tu hành cõi này thì sự tiến đạo rất khó, vãng sinh cõi kia thì sự thành Phật cũng dễ. Dễ nên một đời đã có thể thấu đáo, khó nên lắm kiếp vẫn chưa chắc hoàn thành. Do đó mà thánh ngày xưa, hiền ngày trước, ai cũng khuynh hướng; kinh cả ngàn, luận cả vạn, đâu cũng chỉ qui. Quả thật sự tu hành trong thời kỳ mạt pháp này, không có pháp nào hơn pháp ấy. Có điều kinh luận đã nói, điều lành mà tính chất nhỏ thì không thể vãng sanh, cái phước mang tính chất lớn mới chắc chắn đến được. Cái phước mang tính chất lớn thì không chi bằng sự chấp trì danh hiệu, điều lành hàm tính chất to thì không chi bằng sự phát tâm rộng lớn. Nên nhất tâm chấp trì danh hiệu của Phật hơn cả sự bố thí đến trăm năm, nhất niệm phát tâm bồ đề rộng lớn vượt cả sự tu hành trong nhiều kiếp. Lý do là vì niệm Phật vốn mong làm Phật, vậy tâm lớn không phát thì có niệm cũng không làm gì, phát tâm vốn để tu hành, vậy tịnh độ không sanh thì có phát cũng dễ thoái chuyển, nên gieo giống bồ đề, cày bằng cái cày niệm Phật, thì trái hạt tuệ giác tự nhiên lớn lên, ngồi thuyền đại nguyện, nhập vào bể cả tịnh độ thì Tây Phương Cực Lạc quyết định vãng sanh.
Nay chép ra bài kệ của Thiền Sư Linh Thoại gởi đến các hành nhân tu Tịnh Độ, hãy nghĩ suy cặn kẽ:

Ngày tháng chim lồng quanh quẩn,
Thên người bèo nước lênh đênh,
Trăm năm tạm gởi kiếp phù sinh,
Há lại mơ màng chẳng tỉnh?
Đem mối trần duyên rũ sạch
Đừng cho mộng cảnh linh đình.
Di Đà sáu chữ ấy chân kinh
Đường lối tu hành tiệp kỉnh.
Chẳng luận sang, hèn, ngu, trí
Không phân già, trẻ, gái, trai
Có tâm làm được đấng Như Lai
Lời thật lưu truyền vẫn tại.
Sáu chữ Di Đà rất dễ
Một lòng tưởng niệm đừng sai.
Thân này thề chiếm tử kim đài
Gắng giữ niệm tâm chớ trái!

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật

3. Kính thỉnh đại chúng lắng nghe lời khai thị của Đại Sư Thiên Như.
Có người hỏi Đại Sư: Nghe nói, có kẻ một đời tàn ác, khi lâm chung chỉ cần niệm mười lần tôn hiệu Phật Di Đà cũng được vãng sanh. Vậy thì bây giờ tôi sống tự do, buông xả theo duyên đời, vui dục lạc, đợi đến lúc sắp chết sẽ niệm Phật, có được chăng?
Đại sư trả lời: Khổ thay, khổ thay! Lời nói đó đã hại chính mình, lại gây hại cho hàng tăng, tục, nam, nữ trong đời nữa. Phải biết kẻ phàm phu nghịch ác khi lâm chung niệm Phật được là do kiếp trước có căn lành, khiến cho gặp được bậc thiện tri thức chỉ bảo mà được sự may mắn trong muôn một ấy. Trong Luận Quần Nghi có viết: Có mười việc khi lâm chung không niệm Phật được:
11. khó gặp bạn lành nên không niệm Phật được
12. vì bịnh khổ buộc thân, không rỗi rãnh để niệm Phật
13. bị trúng độc phong cứng họng, nói không ra tiếng không niệm Phật được
14. bị cuồng tâm mê loạn mất sự sáng suốt, không niệm Phật được
15. thình lình gặp tai nạn nước lửa không niệm Phật được
16. thoạt bị hùm sói thú dữ ăn thịt không niệm Phật được
17. bị hôn mê mà chết không niệm Phật được
18. bị bạn ác phá hoại lòng tin không niệm Phật được
19. thoạt chết ngay giữa chiến trường quân trận
20. từ nơi chỗ cao té xuống hoảng hốt không niệm Phật được

Những việc trên đây trong đời thường có, đó là do túc nghiệp hoặc hiện nghiệp chiêu cảm bỗng nhiên xảy ra, không kịp trốn tránh. Khi gặp một việc không may, bất cập, trong 10 việc kể trên, thì làm sao mà niệm Phật được. Giả sử không bị những ác duyên như trên, thọ bịnhsơ sài mà qua đời, e cho lâm chung, khi thân tứ đại sắp ly tán, bị sự đau đớn dường dao cắt, như con cua bị rớt vào nước sôi trong lúc thống khổ bức bách, bối rối kinh hoảng ấy, đâu có rỗi rãnh để niệm Phật? Giả sử không bị bịnh mạng chung lại e duyên đời chưa dứt, niệm tục khó quên, tham sống sợ chết, tấm lòng rối loạn không yên. Thêm vào đó, việc nhà chưa phân minh, chuyện sau chưa sắp đặt, vợ chồng con cái khóc lóc kêu gọi, trăm mối lo sợ, thương sầu, như thế làm sao niệm Phật được? Giả sử lúc chưa chết thì lại bịnh khổ, đau đớn rên la, tìm thầy tìm thuốc, lo việc khẩn cầu cúng tế, tạp niệm rối ren, vị tất đã niệm Phật được? Giả sử trước khi chưa bịnh thì lại bởi sự già khổ, suy lờ lọm khọm, buồn rầu áo não, e cholo những việc cái thân già yếu chưa xong, đâu có rôĩ rãnh để niệm Phật? Giả sử trước khi chưa già, còn đang trẻ trung khỏe mạnh, hoặc như tâm cao vọng chưa dứt, việc thế tục còn buộc ràng, rong ruổi đông tây, suy thế này tính thế khác, nghiệp thức mơ màng, cũng không niệm Phật được. Giả sử kẻ được an nhàn thong thả, có chí tu hành nhưng nếu không nhìn thấu cảnh đời là giả mộng, thân tuy được yên, nhưng tâm còn bấn loạn, không thể buông bỏ muôn duyên, khi gặp việc đến, không thể tự chủ, theo cảnh mà điên đảo, cũng không niệm Phật được.
Nhà ngươi thử xét lại, đừng nói già bịnh, trong lúc còn trẻ trung nhàn nhã, nếu có một việc đeo đẳng nơi lòng, còn không niệm Phật được thay, huống chi là đợi đến lúc lâm chung? Vậy muốn cho khi sắp chết được chánh niệm vãng sanh thì ngay bây giờ phải xét rõ việc đời là huyễn mộng, tùy duyên an phận qua ngày, không còn tham luyến, được rỗi rãnh lúc nào thì niệm Phật lúc ấy, đừng hẹn chờ lần lựa, hoặc để hư phí thời giờ. Như thế thì tư lương ta đã dự bị xong, lúc ra đi mới không điều chi chướng ngại.

Kính thỉnh đại chúng lập lại lời phát nguyện:
Đệ tử chúng con, nguyện không tham luyến thế gian, một lòng chí thành, trì danh hiệu Phật, nguyện Ngài tiếp dẫn, chúng con và chúng sinh, đồng sanh Tây Phương, thoát khổ ba đường, viên tròn Phật quả, trở lại Sa Bà, hóa độ chúng sinh.
Nam mô A Di Đà Phật